Rất khó đo chính xác bao nhiêu phần trăm thành công của một sales đến từ may mắn, nhưng trong vài trường hợp đặc biệt vẫn có thể kết luận khá chắc. Ba phép thử tôi dùng là đạt và vượt số liên tục 5 năm, tạo ra hai thế hệ cấp dưới cùng đạt thành tích, và đánh giá của cấp trên trực tiếp.
Vì sao khó biết sales giỏi là do may hay do tài
Tôi đi làm ngót nghét 20 năm, và trong chừng ấy năm tôi luôn tò mò quan sát để tìm ra công thức của một sales thành công. Tôi hay tự hỏi may mắn chiếm bao nhiêu phần trăm, bao nhiêu là kỹ năng, kiến thức, trình độ, thái độ, rồi quan hệ.
Thật lòng mà nói, xác định mối liên hệ giữa "thành công" và "may mắn" là việc quá khó. Hai thứ này dính vào nhau đến mức nhìn kết quả cuối cùng thì không biết phần nào của ai. Tuy vậy, có vài trường hợp đặc biệt mà ta vẫn chắc chắn được sales đó giỏi thật hay chỉ gặp may. Đó là lúc ba nguyên tắc dưới đây phát huy tác dụng.
Ba phép thử để phân biệt năng lực và may mắn
- May mắn không thể lặp lại 5 lần. Nếu một sales đạt và vượt số liên tục 5 năm thì khó mà gọi đó là may mắn. Gặp may một năm thì có, hai năm cũng còn nói được, nhưng năm này qua năm khác thì phải là năng lực.
- May mắn không thể duy trì quá 2 thế hệ. Nếu sales đó tạo ra được hai thế hệ cấp dưới cũng đạt thành tích, mà vẫn cho rằng tất cả chỉ nhờ may mắn giống mình, thì người ấy có một năng lực siêu đặc biệt. Cái "may" đó đã truyền được từ người này sang người khác, và thứ truyền được thì không còn là may nữa.
- Cấp trên luôn đúng. Nếu 100% cấp trên trực tiếp cho rằng sales đó đạt số là do may mắn thì chắc chắn là may mắn, và ngược lại. Người ngồi cạnh xem từng cuộc gọi, từng deal thì hiểu rõ nhất.
Ba phép thử này không dùng được cho mọi người. Một bạn mới vào nghề được vài tháng thì chưa thể áp dụng nguyên tắc nào cả. Nhưng với người đã làm lâu, đã dẫn dắt đội, đã có sếp đánh giá qua nhiều kỳ, thì kết luận khá rõ ràng. Nếu bạn đang quản lý, đây cũng là cách nhìn lại bảng thành tích của đội thay vì chỉ nhìn một quý đẹp. Cách đặt và theo dõi chỉ tiêu cho đội, bạn có thể đọc thêm trong bài quản lý quota sales.
Khi sales coi may mắn là một năng lực
Tôi biết có những sales xem may mắn là một dạng năng lực đặc biệt của chính họ. Khi phỏng vấn, họ chia sẻ rất thật thà: "em không có năng lực gì đặc biệt, nhưng em có khả năng đạt số".
Câu đó nghe vừa buồn cười vừa đáng suy nghĩ. Người nói không nói dối, họ thực sự đã đạt số. Chỉ là họ không giải thích được bằng kỹ năng hay cách làm cụ thể nào, nên ta không biết đó là năng lực chưa gọi được tên hay là một chuỗi gặp may. Đó cũng là lý do tôi cần những phép thử ở trên, thay vì chỉ nghe người ta kể.
Còn bạn, quanh bạn có ai như vậy không?
Thử sức với 3 câu hỏi
Chọn đáp án cho từng câu, rồi bấm Nộp bài để xem điểm.
Theo bài, sales đạt và vượt số liên tục 5 năm thì nên kết luận thế nào?
Gặp may một hai năm thì có, chứ 5 năm liên tục thì không còn là may nữa.
Nếu một sales tạo ra hai thế hệ cấp dưới đạt thành tích mà vẫn nói là nhờ may mắn, bài kết luận gì?
May mắn không duy trì quá 2 thế hệ, nên cái gì truyền được qua hai đời thì đã là năng lực.
Phép thử dựa vào cấp trên trực tiếp hoạt động ra sao?
Người ngồi sát xem từng deal hiểu rõ nhất, nên nếu 100% cấp trên trực tiếp nói may thì là may, và ngược lại.
Bạn có muốn đọc bài tiếp theo không?
