Unit 1/3 · ~12 phút · +300 điểm

Chuẩn bị agenda

Mục tiêu học tập

Sau khi hoàn thành bài này, bạn có thể:

  • Giải thích vì sao cuộc gọi khám phá cần một agenda gửi trước cho khách
  • Xây dựng agenda khám phá gồm mục tiêu, thời lượng, câu hỏi chính và bước tiếp theo
  • Phân bổ thời gian cuộc họp khách hàng theo tỷ lệ 10-50-25-10-5

Chị Vy hẹn được cuộc gọi 30 phút với anh Hưng, giám đốc một công ty vận tải đường bộ. Chị vào cuộc gọi với một trang slide giới thiệu công ty và vài câu hỏi nghĩ ra trên đường đi làm. Mười phút đầu, chị kể về mình. Mười phút sau, anh Hưng bắt đầu nhìn đồng hồ. Cuối cuộc gọi, chị gần như không biết thêm gì về đội xe của anh, ngoài việc anh “đang bận”.

Một bác sĩ giỏi không bao giờ bước vào phòng khám với tay trắng. Họ đã đọc hồ sơ, biết sẽ hỏi gì và khám gì trước. Trong chủ đề này, bạn sẽ đóng vai bác sĩ đó: hỏi để chẩn đoán trước, kê đơn sau. Và buổi khám nào cũng bắt đầu bằng một tờ phiếu khám, tức là agenda.

Mục tiêu của cuộc gọi khám phá không phải là bán

Anh Nam Nguyễn, người sáng lập OplaCRM, từng nhận xét rằng gần như ai cũng làm discovery sai: khách vừa kể một khó khăn là người bán đã nhảy vào giới thiệu sản phẩm, khách vừa nhắc tên đối thủ là người bán đã giải thích mình hơn họ ở đâu. Theo anh, mục tiêu của discovery là khách đồng ý cho bạn thực hiện bước tiếp theo, và bạn có đủ thông tin để chuẩn bị thật tốt cho bước đó.

Hai kết quả, không hơn. Khi bạn viết agenda, hãy bám vào đúng hai việc này.

Một agenda tốt chứa gì

Agenda không cần dài. Một tin nhắn Zalo hoặc một email bốn dòng là đủ. Nhưng nó phải có bốn phần:

PhầnViết gìVí dụ
Mục tiêuĐiều hai bên cùng muốn có sau cuộc gọi“Em muốn hiểu cách bên anh điều phối xe hiện nay.”
Thời lượngCon số cụ thể“Khoảng 30 phút.”
Chủ đề sẽ hỏiBa đến bốn nhóm câu hỏi“Quy trình điều xe, báo cáo, vài khó khăn gần đây.”
Bước tiếp theoĐiều bạn sẽ đề xuất cuối buổi“Nếu hợp, mình hẹn buổi sau có thêm anh trưởng phòng điều hành.”

Phần cuối hay bị bỏ quên, nhưng nó quan trọng nhất. Khi khách biết trước bạn sẽ xin gì, họ không bị bất ngờ lúc nghe lời đề nghị.

Hai cách mở đầu, bạn thấy cách nào dễ nói chuyện hơn?

Cách A: “Dạ em chào anh Hưng. Hôm nay em xin giới thiệu về công ty em, bên em có hơn mười năm kinh nghiệm, sản phẩm có rất nhiều tính năng…”

Cách B: “Dạ em chào anh Hưng. Như em nhắn anh hôm qua, mình có khoảng 30 phút. Em muốn nghe anh kể cách bên mình điều xe và theo dõi chuyến hiện nay, rồi hỏi vài khó khăn gần đây. Cuối buổi, nếu thấy hợp, em đề xuất bước tiếp theo. Anh thấy vậy ổn không ạ?”

Cách A biến khách thành khán giả. Cách B cho khách quyền đồng ý với cách làm việc, và câu “anh thấy vậy ổn không” là lúc họ bắt đầu hợp tác.

Làm bài tập trước khi gọi

Anh Nam nhấn mạnh một điều nữa: đặt câu hỏi theo ngôn ngữ, lĩnh vực và ngành nghề của khách, cá nhân hóa theo người nghe. Khi đó họ dễ trả lời hơn, đánh giá bạn cao hơn và kiên nhẫn với bạn hơn.

Với công ty vận tải của anh Hưng, mười lăm phút nghiên cứu là đủ để bạn biết họ chạy tuyến nào, có tin tuyển tài xế không, có vừa mở thêm kho không. Những chi tiết đó biến câu hỏi “bên anh làm gì” thành câu hỏi “em thấy bên anh vừa mở tuyến Đà Nẵng, việc điều xe có phức tạp hơn không ạ”.

Từ kinh nghiệm của Nam Nguyễn

Anh Nam chia một cuộc họp khách hàng thành năm giai đoạn: mở đầu, thảo luận, chứng minh giá trị, xử lý phản đối và kết luận. Tỷ lệ thời gian đẹp nhất theo anh là 10%, 50%, 25%, 10%, 5%. Giai đoạn thảo luận cần nhiều thời gian nhất, chứ không phải chứng minh giá trị như nhiều sales non vẫn nghĩ. Cuối buổi, đừng quên thống nhất ai làm gì tiếp theo, càng chi tiết càng tốt.

Chia 30 phút thế nào

Áp tỷ lệ trên vào cuộc gọi 30 phút của chị Vy, bạn có khoảng ba phút mở đầu, mười lăm phút thảo luận, bảy đến tám phút để nói về giá trị, khoảng ba phút cho thắc mắc của khách và hai phút chốt bước tiếp theo. Với cuộc gọi khám phá, phần “chứng minh giá trị” nên rất ngắn, vì bạn chưa hiểu đủ để chứng minh gì. Hãy dùng thời gian đó để hỏi thêm.

Đồng hồ không cần chính xác từng phút. Nhưng nếu thấy mình đã nói quá nửa thời lượng, đó là tín hiệu dừng lại và hỏi một câu.

Cùng ôn lại

  • Mục tiêu của cuộc gọi khám phá là hiểu khách và giành được bước tiếp theo, không phải bán hàng.
  • Agenda gửi trước gồm mục tiêu, thời lượng, chủ đề câu hỏi và bước tiếp theo bạn sẽ đề xuất.
  • Thời gian cho thảo luận nên chiếm khoảng một nửa cuộc họp.
  • Mười lăm phút nghiên cứu trước giúp câu hỏi của bạn nghe như của người trong ngành.

Có agenda rồi, bạn cần biết hỏi gì trong phần thảo luận chiếm một nửa thời gian ấy. Bài học tiếp theo sẽ giới thiệu bốn loại câu hỏi SPIN.

Kiểm tra kiến thức

Trả lời đúng ngay lần đầu được 100 điểm mỗi câu, lần thứ hai 50, từ lần thứ ba 25.

Bạn đang học với tư cách khách: quiz vẫn chấm nhưng điểm không được lưu. Đăng nhập hoặc tạo tài khoản để tích điểm và nhận huy hiệu.

  1. Chị Vy chuẩn bị cuộc gọi khám phá 30 phút với giám đốc một công ty logistics. Mục tiêu nào hợp lý nhất cho cuộc gọi này?

  2. Theo tỷ lệ 10-50-25-10-5 cho năm giai đoạn của một cuộc họp, giai đoạn nào nên chiếm nhiều thời gian nhất?

  3. Anh Tuấn gửi agenda qua Zalo cho khách một ngày trước cuộc gọi. Lợi ích rõ nhất của việc này là gì?