Lãnh đạo bán hàng giỏi không dùng một cách quản lý cho mọi lúc. Họ chọn trong ba cấp độ là quản lý chi tiết, quản lý tiến trình và quản lý kết quả, tùy theo kinh doanh đang đạt bao nhiêu phần trăm mục tiêu: trên 80% thì quản lý kết quả, từ 20% đến 80% thì quản lý tiến trình, dưới 20% thì quản lý chi tiết.
Nói đơn giản, "quản lý" một đội bán hàng có ba cấp độ.
Ba cấp độ quản lý đội sales
- Cấp 1, quản lý chi tiết (micro-management). Lãnh đạo quan tâm đến từng tiểu tiết: trong ngày, trong tuần salesman đã làm gì, gặp ai, khi nào, gọi bao nhiêu cuộc điện thoại, gửi bao nhiêu báo giá.
- Cấp 2, quản lý tiến trình (progress management). Lãnh đạo không để ý nhiều hoạt động hằng ngày mà để ý tiến trình của từng cơ hội, deal, dự án: đang ở giai đoạn nào, cần làm gì để nó tiến lên, làm sao để chốt và ký hợp đồng.
- Cấp 3, quản lý kết quả (macro management). Lãnh đạo nhìn vào kết quả, doanh thu và các chỉ số tài chính tương lai thông qua dự báo (forecasting).
Cấp nào hợp với bạn còn tùy bốn yếu tố
Cấp quản lý. Lãnh đạo càng cao (giám đốc, tổng giám đốc) thì càng ít quan tâm tiểu tiết so với các cấp bên dưới như trưởng nhóm, trưởng phòng.
Phong cách cá nhân. Mỗi sếp có cách riêng, đây là chuyện tính cách.
Đặc thù ngành. Có ngành chỉ hiệu quả khi quản lý ở một cấp nhất định. Telesales hay sales thị trường của ngành hàng tiêu dùng nhanh (FMCG) buộc phải quản lý chi tiết, tức cấp 1.
Tình hình kinh doanh. Yếu tố này thú vị nhất. Vài năm trước, kinh tế vĩ mô tốt, doanh nghiệp tăng trưởng đều 20-40% mỗi năm, lãnh đạo cũng chẳng phải nghĩ nhiều về cách quản lý. Gần đây vĩ mô đi xuống, kinh doanh khó, lãnh đạo bắt đầu sốt ruột và không còn đủ kiên nhẫn với quản lý cấp 3. Nhiều người đã quen chỉ nhìn kết quả hàng chục năm, nay thấy cần làm gì đó, can thiệp và hỗ trợ chi tiết hơn, sớm hơn, thay vì bị động ngồi chờ. Họ muốn thấy phễu bán hàng, thấy báo cáo trạng thái của từng dự án, thấy sales đang tương tác với khách ra sao. Phễu bán hàng thì tôi có giải thích trong bài sales pipeline.
Công thức của những nhà quản lý tôi ngưỡng mộ
Theo chia sẻ của những nhà quản lý, lãnh đạo mà tôi ngưỡng mộ và quý mến, họ làm theo công thức này:
- Kinh doanh đạt từ 80% mục tiêu trở lên thì quản lý cấp 3.
- Kinh doanh ở khoảng 20-80% thì quản lý cấp 2.
- Kinh doanh dưới 20% thì quản lý cấp 1.
Công thức này áp dụng được cho từng salesman. Ai đạt trên 80% KPI thì chỉ cần theo dõi kết quả. Ai ở khoảng 20-80% thì theo dõi tiến trình các deal. Ai dưới 20% thì phải quản lý sát từng hoạt động.
Để dễ nhớ, bạn có thể hình dung hai biến số. Một là tình hình kinh doanh: tiêu cực (dưới 20%), trung bình (20-80%), tích cực (trên 80%). Hai là cấp lãnh đạo: quản lý cấp trung như trưởng nhóm, trưởng bộ phận, quản lý cấp cao như trưởng phòng, giám đốc, và lãnh đạo như CEO, chủ tịch. Tùy tình hình kinh doanh, mỗi cấp nên chọn cấp độ quản lý tương ứng. Để việc này không dựa vào cảm tính, bạn cần nhìn được dự báo doanh thu, tôi viết ở bài sales forecast là gì.
Công nghệ nào đang giúp bạn quản lý
Nếu bạn đã bắt đầu thấy sốt ruột, đó là dấu hiệu bạn đang cần nhìn sâu hơn vào phễu và hoạt động của đội. Muốn làm được điều đó thường xuyên thì cần một công cụ quản lý bán hàng phù hợp, như OplaGo.
Thử sức với 3 câu hỏi
Chọn đáp án cho từng câu, rồi bấm Nộp bài để xem điểm.
Theo công thức trong bài, khi kinh doanh đạt dưới 20% mục tiêu thì nên quản lý ở cấp nào?
Dưới 20% thì quản lý cấp 1, sát từng hoạt động. Từ 20% đến 80% là quản lý tiến trình, trên 80% chỉ cần nhìn kết quả.
Vì sao gần đây nhiều lãnh đạo không còn đủ kiên nhẫn với việc chỉ quản lý kết quả?
Khi kinh tế tốt, doanh nghiệp tăng đều và lãnh đạo ít phải nghĩ. Khi kinh doanh khó, họ sốt ruột, không muốn bị động ngồi chờ kết quả nữa.
Quản lý tiến trình (cấp 2) tập trung theo dõi điều gì?
Cấp 2 không soi hoạt động hằng ngày mà để ý tiến trình của từng cơ hội, dự án: đang ở đâu, cần làm gì để nó tiến lên và ký được hợp đồng.
Bạn có muốn đọc bài tiếp theo không?