Hầu hết cuộc họp khách hàng B2B đi qua năm giai đoạn: mở đầu, thảo luận, chứng minh giá trị, xử lý phản đối và kết luận. Tỷ lệ thời gian đẹp nhất là 10% - 50% - 25% - 10% - 5%, nghĩa là giai đoạn thảo luận phải chiếm nhiều thời gian nhất, chứ không phải phần chứng minh giá trị như nhiều sales non vẫn nghĩ.
Đây là những điều tôi nghĩ bạn nên thuộc lòng nếu làm sales B2B. Chưa nhớ được thì cứ lưu lại mà đọc.
Chia thời gian thế nào cho năm giai đoạn
- Mở đầu: 10%
- Thảo luận: 50%
- Chứng minh giá trị: 25%
- Xử lý phản đối: 10%
- Kết luận: 5%
Thảo luận chiếm một nửa cuộc họp vì đây là lúc bạn hiểu khách đang nghĩ gì. Bỏ qua bước này mà lao vào trình bày, bạn dễ chứng minh giá trị cho một vấn đề mà khách chưa chắc coi là vấn đề.
Mở đầu: lấy niềm tin và cảm tình của khách
Giai đoạn này cần quan sát để hiểu con người khách. Nếu bạn đã làm bài tập trước, như tìm hiểu công ty và những gì họ chia sẻ công khai trên mạng xã hội, bạn sẽ chủ động hơn và bắt nhịp nhanh hơn khi tìm điểm chung, tìm điều thú vị ở họ. Hãy lắng nghe chủ động (active listening), đặt câu hỏi hợp lý, và đưa ra vài thông tin để khách biết bạn có chuyên môn, có kinh nghiệm, hoặc ít nhất là có thể mang lại chút giá trị cho họ. Chuyện lắng nghe tôi viết kỹ hơn ở bài lắng nghe trong bán hàng B2B.
Thảo luận: chỗ quyết định cuộc họp
Đây là phần dài nhất, nên có khá nhiều thứ cần để ý:
- Đặt câu hỏi, và ưu tiên câu quan trọng trước. Mỗi lần chỉ hỏi một câu là đẹp nhất.
- Đừng tự trả lời câu hỏi của mình. Hỏi xong thì dừng, để đối phương có thời gian nghĩ và trả lời.
- Các câu hỏi nên nối được với nhau, câu sau bám vào câu trước.
- Nghĩ theo cách đối phương đang nghĩ.
- Tìm điều gì đó ở khách mà bạn thật sự thích. Mình mến ai thì người đó nói gì cũng dễ nghe, dễ tiếp thu hơn, chuyện này ai cũng từng trải.
- Dùng những tiếng đáp tích cực như "OK, tôi hiểu rồi", "à thì ra là vậy", "ừ hử".
- Dùng ngôn ngữ cơ thể: gật đầu, nghiêng người về phía họ khi nghe, mỉm cười, nhìn vào mắt họ.
Cách đặt câu hỏi để khai thác nhu cầu (discovery) là một nghệ thuật riêng, tôi có viết trong bài nghệ thuật discovery trong bán hàng B2B.
Chứng minh giá trị: đừng chỉ dựa vào một kênh
Bạn nên nắm các kỹ thuật bán hàng như solution selling (bán giải pháp cho vấn đề của khách) và value-based selling (bán theo giá trị khách nhận được). Về hình thức, đừng bám vào mỗi slide. Kết hợp slide với vẽ lên bảng trắng (whiteboarding) hoặc demo trực tiếp trên ứng dụng, để khách nhìn vấn đề bằng nhiều cách và dễ hiểu hơn.
Xử lý phản đối: bốn bước khi gặp câu hỏi khó
- Dừng lại, lắng nghe, và xác nhận lại câu hỏi hoặc lời phản đối của khách.
- Đặt câu hỏi để hiểu rõ hơn. Chia vấn đề càng nhỏ thì càng dễ xử lý.
- Tìm lý do đằng sau, hỏi "tại sao".
- Lúc này mới trả lời.
Câu trả lời đứng cuối cùng, sau khi bạn đã hiểu đúng điều khách đang lo.
Kết luận: chốt rõ ai làm gì sau cuộc họp
Đừng quên thống nhất "sau cuộc họp, ai cần làm gì?", càng chi tiết càng tốt. Và nhớ rằng quyết định về bước tiếp theo của khách có cả yếu tố có thật lẫn yếu tố cảm tính. Bạn càng tinh tế nhận ra điều này thì càng chủ động được.
Thử sức với 3 câu hỏi
Chọn đáp án cho từng câu, rồi bấm Nộp bài để xem điểm.
Trong cuộc họp khách hàng B2B, giai đoạn nào nên chiếm nhiều thời gian nhất?
Thảo luận chiếm khoảng một nửa cuộc họp vì đó là lúc bạn hiểu khách nghĩ gì. Bỏ qua bước này, bạn dễ chứng minh giá trị cho một vấn đề khách chưa coi là vấn đề.
Khi khách đưa ra một câu hỏi khó hoặc lời phản đối, bạn nên làm thế nào?
Câu trả lời đứng cuối cùng, sau khi bạn đã hiểu đúng điều khách đang lo. Chia vấn đề càng nhỏ và hỏi vì sao thì càng dễ xử lý.
Cuối cuộc họp, điều quan trọng nhất cần làm là gì?
Giai đoạn kết luận ngắn, chỉ khoảng 5%, nhưng cần chốt rõ ai làm gì tiếp theo để cuộc họp có kết quả cụ thể.
Bạn có muốn đọc bài tiếp theo không?