Unit 3/3 · ~12 phút · +300 điểm

Vượt lên trên “power line”

Mục tiêu học tập

Sau khi hoàn thành bài này, bạn có thể:

  • Giải thích khái niệm power line trong một tổ chức
  • Mô tả vì sao liên hệ người ở trên power line giúp có cuộc nói chuyện chiến lược và deal lớn hơn
  • Áp dụng cách tiếp cận chủ doanh nghiệp hoặc Tổng giám đốc một cách lịch sự, không vượt mặt cấp dưới

Bạn đã biết thả câu để lấy sự chú ý và quan tâm. Giờ là câu hỏi mà người câu nào cũng phải trả lời: thả câu ở đâu? Ở chỗ nước nông, bạn bắt được vài con cá nhỏ. Ở chỗ nước sâu, nơi cá lớn sống, bạn mới có những mẻ đáng kể. Trong một doanh nghiệp, “chỗ nước sâu” ấy là những người ở trên power line.

Power line là gì?

Hãy hình dung một đường kẻ ngang chạy qua sơ đồ tổ chức của khách. Phía trên đường kẻ là những người ra quyết định và duyệt ngân sách: họ chọn ưu tiên của công ty, quyết định tiền được chi vào đâu. Phía dưới là những người thực hiện theo chỉ đạo: họ làm rất giỏi việc của mình, nhưng thường không tự mở ra một khoản chi mới.

Trên power lineDưới power line
Vai tròĐặt mục tiêu, duyệt ngân sách, chọn ưu tiênThực hiện công việc theo mục tiêu được giao
Quan tâmTăng trưởng, lợi nhuận, rủi ro, chiến lượcQuy trình, công cụ, khối lượng việc hằng ngày
Ví dụ ở doanh nghiệp ViệtChủ doanh nghiệp, Tổng giám đốc, Giám đốc khốiNhân viên, chuyên viên, đôi khi cả trưởng nhóm

Lưu ý: power line không cố định theo chức danh. Ở một công ty gia đình, có khi chỉ một người là chủ ở trên đường kẻ. Ở một tập đoàn, Giám đốc khối có thể tự duyệt ngân sách lớn. Việc của bạn là tìm ra đường kẻ ấy nằm ở đâu với từng khách.

Vì sao nên thả câu ở trên power line

Khi bạn tiếp cận người ở trên power line, chỉ có hai kết quả có thể xảy ra, và cả hai đều tốt hơn bạn nghĩ:

  • Họ đồng ý nói chuyện. Tuyệt vời! Bạn có một cuộc trò chuyện chiến lược về mục tiêu của công ty, thay vì chỉ bàn về một công cụ. Deal thường lớn hơn vì người nghe nhìn thấy bức tranh rộng hơn.
  • Họ chuyển bạn xuống cấp dưới. Nghe như bị từ chối, nhưng thật ra không phải. Khi sếp nói “em làm việc với chị Yến nhé”, chị Yến thường sẽ làm theo lời sếp, và nhiều khi chủ động liên hệ lại với bạn. Người được chuyển xuống cũng có khi vẫn ở trên power line, chỉ là người được giao phụ trách.

Ngược lại, nếu bắt đầu từ dưới power line, bạn có thể nói chuyện rất vui với một chuyên viên, nhưng họ khó đưa bạn lên trên. Họ không có ngân sách, và đôi khi còn ngại đề xuất với sếp.

Câu nào hấp dẫn hơn?

Bạn muốn gặp anh Long, Giám đốc khối vận hành của Tập đoàn Thép Hòa An. Hãy so sánh hai con đường:

Cách A: Gọi thẳng cho anh Long: “Em chào anh, em bên công ty phần mềm Z, anh cho em xin 30 phút giới thiệu giải pháp ạ.”

Cách B: Gửi một thư ngắn cho anh Quang, Tổng giám đốc, nói về cách các nhà máy thép cùng quy mô giảm thời gian dừng máy ngoài kế hoạch. Anh Quang chuyển cho anh Long kèm một dòng: “Long xem thử nhé.” Bạn gọi anh Long: “Em chào anh, anh Quang có chuyển thư của em sang anh…”

Một Giám đốc khối nhận rất nhiều lời mời chào mỗi tuần, nên cách A dễ bị từ chối. Ở cách B, cuộc hẹn đã trở thành việc sếp giao. Anh Long có lý do rõ ràng để dành thời gian cho bạn.

Tiếp cận chủ doanh nghiệp một cách lịch sự

Ở nhiều doanh nghiệp Việt, nhất là doanh nghiệp vừa và nhỏ hay công ty gia đình, chủ doanh nghiệp hoặc Tổng giám đốc gần như quyết định mọi khoản chi lớn. Liên hệ họ là đúng hướng. Nhưng văn hóa tôn trọng thứ bậc cũng mạnh, nên cách làm rất quan trọng:

  • Mang tới điều có ích trước khi xin. Một nhận xét về ngành, một cách làm của công ty tương tự. Người bận rộn chỉ dừng lại vì điều có giá trị với họ.
  • Ngắn gọn và tôn trọng thời gian. Vài câu là đủ. Đừng gửi cả bộ tài liệu.
  • Để họ chỉ đường. “Nếu anh thấy hợp, anh chỉ giúp em nên trao đổi với ai bên mình ạ.” Câu này vừa khiêm tốn vừa mở đường cho một lời giới thiệu.
  • Không vượt mặt người bạn đã làm việc. Nếu bạn đang trao đổi với trưởng phòng, đừng lén đi đường tắt rồi kể lể với sếp của họ. Hãy rủ chính người đó cùng mời sếp tham gia. Mất lòng người ở dưới thì deal cũng khó đi tiếp.
  • Dùng quan hệ có sẵn một cách tự nhiên. Một người quen giới thiệu, một lần gặp ở hội chợ hay hội doanh nghiệp, đều là những cánh cửa tốt để lên trên power line.

Mẹo

Khi được chuyển xuống, hãy gửi một tin cảm ơn ngắn cho người ở trên và cập nhật lại sau buổi gặp. Đó là cách giữ cánh cửa phía trên luôn mở. Ở trail sau, unit “Tìm champion và người ra quyết định” sẽ giúp bạn đi sâu hơn vào việc này.

Cùng ôn lại cả module

  • Prospecting là nghề cả đời: không thả câu thì không có cá, ở bất kỳ vai trò bán hàng nào.
  • Prospecting là lấy sự chú ý và quan tâm, tới lúc khách nói “tôi muốn tìm hiểu thêm”, không phải chốt đơn ngay.
  • Hãy thả câu ở chỗ nước sâu: nhắm vào người ở trên power line, và xem việc được chuyển xuống là một bước tiến.
  • Prospecting chiến lược không phải là gọi hàng trăm cuộc mỗi tuần. Đó là chọn đúng người, mang đúng mồi và tiếp cận một cách tôn trọng.

Bạn đã biết thả câu thế nào và nhắm vào ai trong một tổ chức. Nhưng nên chọn những tổ chức nào để bắt đầu? Ở module tiếp theo, “Xác định khách hàng lý tưởng”, bạn sẽ vẽ bản đồ những vùng nước có cá.

Kiểm tra kiến thức

Trả lời đúng ngay lần đầu được 100 điểm mỗi câu, lần thứ hai 50, từ lần thứ ba 25.

Bạn đang học với tư cách khách: quiz vẫn chấm nhưng điểm không được lưu. Đăng nhập hoặc tạo tài khoản để tích điểm và nhận huy hiệu.

  1. Bạn nhắn tin cho anh Thịnh, Tổng giám đốc Công ty Gỗ Đại Lâm. Anh trả lời: “Em làm việc với chị Yến, Giám đốc vận hành nhé.” Bạn nên làm gì?

  2. Vì sao gọi thẳng cho một VP hoặc Giám đốc khối thường khó có hẹn hơn là liên hệ CEO rồi được CEO giới thiệu xuống?

  3. Câu nào thể hiện cách tiếp cận người trên power line một cách lịch sự với doanh nghiệp Việt?