Unit 1/3 · ~13 phút · +300 điểm
Điểm hồ sơ và điểm hành vi
Mục tiêu học tập
Sau khi hoàn thành bài này, bạn có thể:
- Phân biệt điểm hồ sơ (fit) và điểm hành vi (engagement) trong chấm điểm lead
- Xây bảng tiêu chí và trọng số cho hai loại điểm dựa trên ICP và hành trình mua
- Thiết lập cơ chế trừ điểm và giảm điểm theo thời gian để điểm phản ánh hiện tại
Ở module trước, bạn đã dọn sạch dữ liệu và thống nhất rằng MQL cần cả vế “phù hợp” lẫn vế “quan tâm”. Module này biến hai vế đó thành con số. Chấm điểm lead (lead scoring) giúp marketing không phải đoán ai nên chuyển cho sales, và giúp sales biết gọi ai trước khi danh sách có hàng trăm cái tên.
Hai câu hỏi, hai loại điểm
Mỗi lead cần trả lời hai câu hỏi độc lập:
Fit
Điểm hồ sơ: công ty và người này có đúng đối tượng ta bán không?
Engagement
Điểm hành vi: họ có đang quan tâm và hành động không?
Nhiều đội gộp cả hai vào một con số. Cách đó dễ làm nhưng nguy hiểm: một người không phù hợp nhưng rất tích cực (sinh viên, đối thủ, nhà tư vấn tìm tài liệu) có thể vượt qua một khách đúng ICP nhưng mới ghé một lần. Tách hai trục giúp bạn thấy rõ vì sao một lead có điểm cao, và xử lý mỗi nhóm một cách khác. Bài sau sẽ ghép hai trục thành ma trận.
Điểm hồ sơ: dựng từ ICP
Điểm hồ sơ lấy nguyên liệu từ ICP và persona bạn đã vẽ ở chặng Nền tảng. Mỗi tiêu chí được gán điểm theo mức độ khớp. Ví dụ cho Công ty Phần mềm Sản xuất Đông Á, bán phần mềm quản lý xưởng:
| Tiêu chí | Giá trị | Điểm (ví dụ) |
|---|---|---|
| Ngành | Sản xuất cơ khí, nhựa, bao bì | +20 |
| Ngành | Ngành khác có xưởng sản xuất | +5 |
| Quy mô | 100–500 nhân sự | +20 |
| Quy mô | Dưới 20 nhân sự | -10 |
| Chức danh | Giám đốc nhà máy, giám đốc vận hành | +15 |
| Chức danh | Sinh viên, nhà tư vấn | -30 |
| Khu vực | Các tỉnh có đội triển khai | +10 |
| Tên miền công ty | +5 |
Điểm hồ sơ thay đổi chậm. Nó chỉ tăng khi bạn biết thêm thông tin, ví dụ qua form có thêm trường, qua sales gọi điện xác nhận, hoặc qua công cụ làm giàu dữ liệu công ty.
Mẹo
Đừng bắt form hỏi mọi thứ chỉ để chấm điểm hồ sơ. Hỏi tăng dần (progressive profiling): lần đầu chỉ hỏi email và công ty, lần sau hỏi quy mô, lần sau nữa hỏi vai trò. Tên miền email công ty cũng giúp tra ra ngành và quy mô.
Điểm hành vi: dựng từ hành trình mua
Điểm hành vi đo mức quan tâm. Nguyên tắc: hành vi càng gần quyết định mua, điểm càng cao. Dữ liệu đến từ những gì bạn đã đo ở chặng Dữ liệu và tracking: sự kiện trên website, form, email, webinar.
| Hành vi | Mức ý định | Điểm (ví dụ) |
|---|---|---|
| Yêu cầu demo, yêu cầu báo giá | Rất cao | +40 |
| Xem trang bảng giá | Cao | +15 mỗi lần, tối đa +30 |
| Dự webinar sản phẩm (có mặt thật) | Cao | +20 |
| Tải case study | Trung bình | +10 |
| Tải ebook kiến thức chung | Thấp đến trung bình | +5 |
| Nhấp link trong email | Thấp | +3 |
| Xem trang tuyển dụng | Tín hiệu ngược | -10 |
Lưu ý vài điều. Thứ nhất, đặt giới hạn cho hành vi lặp (“tối đa +30”) để một người bấm F5 trang giá không thành lead nóng nhất. Thứ hai, mở email là tín hiệu kém tin cậy vì một số ứng dụng thư tự tải ảnh theo dõi, nên chỉ cho điểm rất thấp hoặc không cho. Thứ ba, có hành vi đáng trừ điểm: xem trang tuyển dụng thường là ứng viên, hủy đăng ký nhận tin là tín hiệu không muốn được liên hệ.
Điểm có hạn dùng: giảm điểm theo thời gian
Một người xem bảng giá ba lần cách đây 6 tháng không “nóng” bằng người xem bảng giá hôm qua. Vì vậy điểm hành vi cần giảm theo thời gian (score decay). Hai cách phổ biến:
- Trừ định kỳ: ví dụ mỗi 30 ngày không có hoạt động, trừ 25% điểm hành vi hiện có.
- Chỉ tính trong cửa sổ thời gian: điểm hành vi = tổng điểm các hoạt động trong 90 ngày gần nhất.
Điểm hồ sơ thì không cần giảm theo thời gian, nhưng cần cập nhật khi thông tin đổi, ví dụ người đó chuyển công ty.
Góc martech
Trên CRM, bạn thường tạo hai trường số riêng (ví dụ fit_score và engagement_score), rồi dùng quy tắc chấm điểm hoặc workflow để cộng trừ khi có sự kiện. Nếu CRM chưa có tính năng chấm điểm sẵn, workflow “khi có hoạt động X thì cộng N vào trường Y” là đủ để bắt đầu. Ngày hoạt động gần nhất nên là một trường riêng để làm điều kiện giảm điểm.
Bắt đầu đơn giản
Sai lầm phổ biến là dựng mô hình 40 tiêu chí ngay từ đầu. Hãy bắt đầu với 5–6 tiêu chí hồ sơ và 6–8 hành vi quan trọng nhất. Ngồi với 2–3 sales giỏi, đưa họ xem danh sách 20 lead gần đây và hỏi: “Bạn muốn gọi ai trước, vì sao?” Câu trả lời của họ chính là bản nháp đầu tiên cho trọng số. Ở bài thứ ba của module, bạn sẽ học cách kiểm tra lại các trọng số này bằng dữ liệu deal thắng và thua.
Cùng ôn lại
- Tách điểm hồ sơ (fit) và điểm hành vi (engagement) để biết vì sao một lead có điểm cao.
- Điểm hồ sơ dựng từ ICP và persona, thay đổi chậm, có thể âm với đối tượng không phù hợp.
- Điểm hành vi ưu tiên hành động gần quyết định mua, có giới hạn cho hành vi lặp và có trừ điểm cho tín hiệu ngược.
- Điểm hành vi phải giảm theo thời gian để phản ánh hiện tại.
Có hai con số rồi, bài tiếp theo sẽ đặt chúng lên một ma trận để quyết định mỗi lead nên đi đâu.
Kiểm tra kiến thức
Bạn đang học với tư cách khách: quiz vẫn chấm nhưng điểm không được lưu. Đăng nhập hoặc tạo tài khoản để tích điểm và nhận huy hiệu.
Anh Phong ở Công ty Thiết bị Lọc nước Bình Minh gộp hồ sơ và hành vi thành một điểm duy nhất. Một sinh viên tải 6 tài liệu đạt điểm cao hơn giám đốc một nhà máy đúng ICP mới xem trang bảng giá một lần. Vấn đề cốt lõi là gì?
Hành động nào nên được cộng nhiều điểm hành vi nhất với một công ty bán phần mềm quản lý sản xuất?
Một lead đạt 60 điểm hành vi từ 4 tháng trước và từ đó không có hoạt động nào. Cơ chế nào giúp điểm phản ánh đúng hiện tại?