Unit 3/3 · ~12 phút · +300 điểm
Phát hiện deal bị “kẹt”
Mục tiêu học tập
Sau khi hoàn thành bài này, bạn có thể:
- Mô tả các dấu hiệu cho thấy một deal đang bị kẹt
- Xác định thời gian bình thường ở mỗi giai đoạn dựa trên dữ liệu deal đã thắng của bạn
- Áp dụng ba lựa chọn khi gặp deal kẹt: đẩy, lùi hoặc đóng
Chị Lan có một deal 3 tỷ với một nhà máy chế biến gỗ, đứng ở giai đoạn Trình bày từ giữa tháng Chín. Giờ đã cuối tháng Mười Một. Mỗi tuần sếp hỏi, chị đều trả lời: “Dạ khách đang xem xét ạ.” Câu này đúng cả hai tháng nay, và cũng vô nghĩa cả hai tháng nay.
Xe nằm đường
Bảng đồng hồ xe tải còn một thứ quan trọng nữa: đèn báo sự cố. Nó không nói xe chạy nhanh hay chậm, mà nói xe có đang đứng yên không. Trong pipeline, đèn đó bật khi deal bị kẹt: nằm ở một giai đoạn quá lâu, không có chuyển động rõ ràng.
Anh Nam Nguyễn, người sáng lập OplaCRM, từng kể một chuyện có thể bạn đã gặp trong phòng họp. Mỗi sales có một thước đo riêng cho chữ “sắp”, và “sắp” có thể là hai ngày, hai tháng, hai quý, thậm chí hai năm. Deal kẹt thường được nuôi sống bằng đúng chữ ấy.
Bao lâu thì gọi là kẹt?
Không có con số chung cho mọi ngành. Một deal thiết bị nhỏ có thể xong trong hai tuần, một dự án nhà máy có thể mất sáu tháng. Cách đáng tin nhất là dùng dữ liệu của chính bạn:
- Lấy 5 đến 10 deal bạn đã thắng gần đây.
- Xem mỗi deal ở từng giai đoạn bao lâu.
- Lấy mức giữa (trung vị) làm thời gian “bình thường” cho từng giai đoạn.
- Deal nào ở lâu gấp đôi mức đó và không có chuyển động là ứng viên kẹt.
Tiêu chí gấp đôi chỉ là một ngưỡng gợi ý. Hãy điều chỉnh theo ngành của bạn.
Dấu hiệu nhận biết
| Dấu hiệu | Thường có nghĩa là | Việc nên làm |
|---|---|---|
| Lâu không có tương tác thật (không chỉ tin nhắn xã giao) | Deal đã nguội, hoặc bạn đang nói chuyện với người không quyết định | Tìm thêm người liên hệ, hỏi ai thật sự quyết |
| Bước tiếp theo bị dời liên tục | Khách chưa thấy việc này cấp bách | Hỏi điều gì sẽ xảy ra nếu chưa quyết định trong quý này |
| Chỉ có một người liên hệ | Deal đang phụ thuộc một người, rủi ro cao | Xin giới thiệu thêm người ở bộ phận kỹ thuật, tài chính |
| Khách trả lời “để xem” mà không có ngày | Chưa có kế hoạch mua rõ | Đề xuất mốc cụ thể cho quyết định |
Số lần chạm thật cũng là một thước đo: deal chỉ có vài tương tác sau nhiều tuần rõ ràng đang thiếu lửa. Đó là lý do bài học “5 phút cập nhật CRM mỗi ngày” nhấn mạnh việc ghi lịch sử tương tác đều đặn.
Ba lựa chọn: đẩy, lùi, đóng
Khi phát hiện deal kẹt, bạn có ba hướng:
- Đẩy: thay đổi cách làm. Tìm người ra quyết định, mời cả bên kỹ thuật vào buổi demo, đề xuất một kế hoạch chốt chung có ngày cho từng bước. Bạn sẽ học kế hoạch chốt chung ở chủ đề “Chốt deal” của Chặng 3.
- Lùi: nếu tiêu chí thoát của giai đoạn hiện tại thật ra chưa đạt, đưa deal về trạm trước.
- Đóng: nếu đã thử các cách trên mà không có chuyển động, đóng deal với lý do rõ, hoặc đưa về nuôi dưỡng với ngày liên hệ lại.
Chủ đề “Đánh giá cơ hội” ở Chặng 3 có hẳn một bài học về lúc nên dừng một deal. Ở đây hãy nhớ quy tắc: kẹt không phải là một trạng thái để ở lâu dài.
Sai và đúng
Cách A: “Deal Cơ khí Hòa Bình em vẫn để 60%, khách đang xem xét.”
Cách B: “Deal Cơ khí Hòa Bình ở giai đoạn Trình bày 9 tuần, gấp 3 lần mức bình thường của em, mới chỉ có anh Phát liên hệ. Thứ Năm em xin anh giới thiệu trưởng phòng kỹ thuật và đề xuất buổi demo thứ hai có ngày 27/11. Nếu thứ Sáu tuần sau chưa có lịch, em chuyển sang nuôi dưỡng.”
Cách A giữ deal trong pipeline vì ngại. Cách B cho deal một cơ hội cuối cùng, kèm điều kiện đóng. Cả hai đều đứng ở chỗ khách đã im lặng nhiều tuần, nhưng chỉ cách B giúp bạn biết phải làm gì.
Dọn đường là việc của người giỏi
Nhiều bạn sợ đóng deal vì nghĩ pipeline giảm trông xấu. Thực tế, pipeline gọn mà thật còn hơn pipeline đẹp mà ảo. Sếp và chính bạn cần con số thật để biết tuần này nên đi đâu. Mỗi tháng một lần, hãy dành nửa tiếng rà soát toàn bộ deal theo bảng ở trên.
Cùng ôn lại
- Deal kẹt là deal ở một giai đoạn lâu hơn nhiều so với deal thắng của bạn và thiếu chuyển động thật.
- Xác định “bình thường” bằng dữ liệu deal đã thắng của chính bạn.
- Gặp deal kẹt thì chọn đẩy, lùi hoặc đóng, đừng để nó nằm đó.
- Pipeline gọn mà thật có giá trị hơn pipeline đầy mà ảo.
Bạn đã hoàn thành Chặng 4 và biết cách để CRM làm việc cho mình. Ở Chặng 5, chúng ta chuyển sang một việc khác: giữ chân và mở rộng những khách hàng đã mua.
Kiểm tra kiến thức
Bạn đang học với tư cách khách: quiz vẫn chấm nhưng điểm không được lưu. Đăng nhập hoặc tạo tài khoản để tích điểm và nhận huy hiệu.
Dấu hiệu nào cho thấy một deal có khả năng đang bị kẹt?
Các deal bạn đã thắng thường mất khoảng 3 tuần ở giai đoạn Trình bày. Một deal hiện đã ở đó 9 tuần, khách vẫn trả lời tin nhắn nhưng không chốt được buổi demo thứ hai. Bạn nên làm gì trước tiên?
Anh Hùng có một deal 2 tỷ im lặng 10 tuần dù đã gọi, nhắn, mời gặp nhiều lần. Anh ngại đóng vì sợ pipeline xấu. Cách xử lý hợp lý nhất?